Rioolvliegjes
readtime 9 Minuten

Motmuggen: heb jij er last van? Dit moet je allemaal weten!

05 Feb 2019 • redactie

Motmuggen staan ook wel bekend als rioolvliegjes of aalputmotjes. Eigenlijk is ‘motmuggen’ de beste term, want het gaat hier feitelijk om muggen en niet om vliegen. Gek genoeg lijken ze ook op vlindertjes als ze vliegen. Maar hoe leven motmuggen? Wat maakt dat ze uitgerekend bij jou overlast veroorzaken? Hier lees je alles over de problemen én de oplossingen rond dit ongedierte.

  1. Hoe zien motmuggen eruit?
  2. Motmuggenplaag: wat te doen?
  3. Hoe voorkom je een motmuggenplaag?
  4. Wat zijn de gevolgen van een motmuggenplaag in huis?
  5. Motmuggen zelf bestrijden
  6. Motmuggen bestrijden met behulp van een vakman

Hoe zien motmuggen eruit?

Motmuggen zijn heel erg klein: 3 tot 5 mm. Dit betekent dat ze door de kleinste openingetjes naar binnen kunnen komen. Aan de hand van deze aanwijzingen kun je ze herkennen:

  • Grootte: 3-5 mm.
  • Grijs tot goudkleurig.
  • Op de kop zitten twee lange, behaarde voelsprieten.
  • Twee ronde vleugels die groter zijn dan het lijfje.
  • Veel dichte haartjes op de vleugels.
  • De pootjes zijn ook behaard.
  • De vleugels vormen een dakje als de motmug ergens op rust.

Hoe ontwikkelen motmuggen zich?

Een wijfje legt in kleine hoopjes ongeveer 100 tot 200 eitjes per keer. Ze begint dan een broedplaats in rottend organisch afval of in vervuild, stilstaand water. Binnen twee dagen komen de eitjes al uit. De larven zien eruit als kleine witgrijze wormpjes en hebben geen poten of ogen. Ze zijn langer dan de volwassen exemplaren: ongeveer 9 mm. Hoe hoger de temperatuur, hoe sneller de larven zich ontwikkelen: ze kunnen binnen twee weken tot anderhalve maand volwassen worden. Eenmaal volwassen leven motmuggen niet langer dan drie weken.

Hoe leven motmuggen?

Anders dan veel andere insecten kunnen motmuggen niet zo goed vliegen. Ze kruipen meestal rond of ze maken korte, springerige vluchtjes. Vliegen ze wel, dan lijken ze op kleine vlindertjes. Komen ze in je huis terecht, dan rusten ze vooral op muren. Het liefst zitten ze dan in je keuken of badkamer, want daar lopen genoeg leidingen. Ze doen dit vooral overdag, want ‘s avonds en ‘s nachts worden ze pas echt actief.

Wat doen motmuggen eigenlijk? Ze eten rottend dierlijk of plantaardig materiaal, bacteriën en schimmels. Hun larven volgen hetzelfde dieet, maar ze hoeven daar niet voor rond te vliegen (of te kruipen): ze groeien immers al op in vuil, vochtig, warm gistend drab en worden dus omringd door voedsel. Hun ouders gaan intussen op zoek naar andere plekken om nieuwe broedplaatsen aan te leggen. Vinden ze die, dan kan de plaag zich alleen nog maar verder verspreiden.

De verspreiding van motmuggen

In Nederland en België komen ongeveer veertig soorten motmuggen voor. De motmuggen die overlast veroorzaken zijn de soorten die het beste gedijen op (menselijke) uitwerpselen. Zij komen vooral op (defecte) leidingen af, bijvoorbeeld bij rioolproblemen. Bij een lekkende gootsteen of een verstopt toilet heb je dus eerder kans dat ze in je huis of in je bedrijf voorkomen. Denk erom: motmuggen zijn erg klein en kunnen zich dus makkelijk door spleten, kieren en zelfs door muggengaas wurmen.

Motmuggenplaag: wat te doen?

Motmuggen hebben een hekel aan de winter. Ze komen meestal in de zomer voor, omdat ze bij warme temperaturen goed kunnen leven en overleven. Ze zijn voortdurend op zoek naar plekken om broedplaatsen aan te leggen. Het gaat dan om plekken waar veel (rottend) organisch afval ligt en waar beter dan in of om het riool of in de daaraan verbonden leidingen? Rioolproblemen trekken motmuggen aan als vliegen op honing. Vanaf dat moment is het gedaan met de rust.

Het inschakelen van een rioolvakman is eigenlijk het begin van de oplossing. Maar eerst moet je erachter zien te komen waar het ongedierte vandaan komt. Inmiddels zitten ze al op alle muren, tegels en kastjes in je huis. Ze gaan op je eten zitten en verspreiden overal uitwerpselen. Dit mag natuurlijk geen seconde langer duren!

Motmuggen in huis: waar zitten ze precies?

Het is belangrijk om na te gaan waar de broedplaatsen van de motmuggen in huis zich bevinden, want juist die vormen de bron van alle overlast. Dagelijks komen er nieuwe motmuggen bij en dat betekent dat de overlast in je huis alleen maar toeneemt.

De broedplaatsen liggen vooral op plekken die verbonden zijn met de riolering. Of ze komen vanuit de riolering zelf. Verstopte (of lang niet gebruikte) afvoeren zijn populair: het water staat stil. De resten worden niet weggespoeld, maar hopen zich juist verder op. De larven kunnen bijvoorbeeld feestvieren in:

  • Toiletten
  • Douches
  • Badkuipen
  • Wasbakken
  • Kruipruimtes (denk aan stilstaand grondwater)

Vervelend is ook dat motmuggen op meerdere plekken broedplaatsen kunnen hebben aangelegd. Als je een beetje op de hoogte bent van de staat van je huis, heb je dit soort plekken meestal zo gevonden. Ben je niet zeker van een bepaalde plek? Een ongediertebestrijder is zo gebeld. Hij gaat graag voor je op zoek naar de bron.

Motmuggen buiten je huis: overal verstopt!

Motmuggen en broedplaatsen van motmuggen komen uiteraard ook buitenshuis voor, omdat daar ook genoeg vervuilde en vochtige plekken te vinden zijn. Denk bijvoorbeeld aan:

  • Plassen
  • Vijvers
  • Putjes
  • Dakgoten
  • Beerputten
  • Mesthopen
  • Composthopen
  • Regentonnen
  • Regenpijpen
  • Onder bloembakken
  • Drinkbakken

Natuurlijk wil je graag zo veel mogelijk van je tuin genieten, zeker in de zomer. Helaas kun je in deze periode al met flink wat beestjes te maken krijgen, zoals mieren, wespen en muggen. Als er dan ook nog eens motmuggen verschijnen, kun je niet snel genoeg op de winter hopen. Toch willen we je vragen om niet te wanhopen, want we komen al héél dicht bij de oplossing!

Hoe voorkom je een motmuggenplaag?

Hygiëne in en om het huis is erg belangrijk als je een plaag van motmuggen wilt voorkomen. Dit betekent dat je regelmatig het een en ander zult moeten opruimen en schoonmaken. We noemen hier wat specifieke maatregelen:

  • Met stip op nummer één: laat lekken of andere mankementen aan (riool-)leidingen direct oplossen. Schakel een rioolvakman in voor het beste resultaat.
  • Plaats doppen op open leidingen.
  • Verwijder zo veel mogelijk rottend organisch afval binnen en buiten je woning of bedrijfspand.
  • Sluit afvalbakken en containers goed af en zorg dat ze op tijd geleegd worden.
  • Verwijder bladeren en modder uit je dakgoten.
  • Spoel afvoeren en putjes regelmatig schoon met heet water waarin zuiveringszout (soda) is opgelost.
  • Voorkom stilstaand water in of rond je woning of bedrijfspand. Tref je toch water aan, bijvoorbeeld in de bloempotten of -bakken of in de kruipruimte, laat dit dan zo snel mogelijk weglopen.
  • Soms kan het zand in de kruipruimte vochtig worden en in slib veranderen. Verwijder dit slib en stort droog zand.
  • Controleer je kruipruimte minimaal één keer per jaar. Als er motmuggen in huis aanwezig zijn, dan zitten ze meestal daar.

Wat zijn de gevolgen van een motmuggenplaag in huis?

Motmuggen in huis zijn vooral vervelend omdat ze vaak in grote aantallen de rust komen verstoren. Gelukkig kunnen motmuggen en hun larven niet steken of bijten, dus dat scheelt al iets. Wel kunnen motmuggen voedsel besmetten met bacteriën. Ze nemen die mee van hun vervuilde verblijfplaatsen. Een motmug die uit je wc rechtstreeks op je bord belandt? Nee bedankt! Voedsel waar motmuggen op hebben gezeten, moet je direct weggooien. Was ook al het bestek, borden en pannen die met hun harige pootjes in aanraking zijn gekomen.


Bron: AT5

Motmuggen zelf bestrijden

Motmuggen zelf bestrijden werkt eigenlijk alleen als de plaag niet zo groot is. Helaas zijn de plagen meestal wel te groot, maar… wie niet waagt, die niet wint. Speciaal voor de doe-het-zelvers hebben we daarom een aantal simpele methoden op een rijtje gezet:

  1. Je kunt een insectenspray tegen motmuggen gebruiken. Hier kun je de overlast een beetje mee terugdringen. Onthoud wel dat het probleem pas echt opgelost wordt, als je de broedplaats (of meerdere broedplaatsen) te grazen neemt, want daar worden telkens nieuwe motmuggen geboren.
  2. Je kunt ook een stofzuiger gebruiken om motmuggen op te zuigen, bijvoorbeeld als ze op de muren zitten. Vergeet achteraf de zak niet te legen.
  3. Broedplaats gevonden? Meestal vind je die plek niet ver van waar de motmuggen overlast veroorzaken. Dat komt omdat motmuggen door hun slechte vliegvaardigheid niet ver kunnen komen. Los wat soda op in heet water, pak een stevige (flessen-)borstel en schrob zoveel mogelijk smurrie weg, bijvoorbeeld als de broedplaats in een afvoer zit.
  4. Je kunt - geheel in stijl - de vliegenmepper erbij pakken en erop los slaan. Het is alleen jammer van de vlekken die op de muren overblijven. Bovendien zal de plaag hiermee niet worden opgelost. Dit is alleen leuk als tijdverdrijf.

Krijg je de motmuggen toch niet weg? Schieten de broedplaatsen in of om je huis als paddestoelen (of schimmels?) uit de grond? Dan wordt het echt tijd voor een vakman!

Motmuggen bestrijden met behulp van een vakman

Bij overlast van motmuggen doe je er altijd goed aan om een ervaren ongediertebestrijder in te schakelen. Niet alleen wordt je probleem dan sneller opgelost, maar ook écht goed opgelost. Door contact op te nemen koppelen wij je direct aan de rioolvakman uit je eigen regio. Hoe deze te werk gaat, leggen we hier verder uit.

Inspectie voor een motmuggenplaag

De bestrijder zal eerst willen weten hoe ernstig je motmuggenprobleem is. Daarom volgt er eerst een inspectie. Hij stelt je een aantal vragen en gaat (samen met jou) op onderzoek uit. De eerste - en misschien wel de belangrijkste vraag - gaat over de mogelijke oorzaak van de plaag: is er op dit moment ergens een lekkage of is er een probleem met je riool?

Als er inderdaad sprake is van een lekkage of een rioolprobleem, dan is het verstandig om eerst een rioolvakman in te schakelen. Zodra hij het probleem heeft verholpen, kunnen er geen motmuggen meer bijkomen. De overgebleven eitjes, larven en motmuggen hoeven dan alleen nog maar bestreden te worden. Andersom is ook mogelijk: soms is een ruimte (bijvoorbeeld een kruipruimte) vergeven van de motmuggen, waardoor de rioolvakman zijn werk niet kan uitvoeren. De ongediertebestrijder moet dan eerst de kruipruimte van de motmuggen verlossen.

Misschien heb je al een lekkage of een rioolprobleem opgelost? In dat geval kun je al meteen een afspraak met een ongediertebestrijder inplannen. Hij gaat zo snel mogelijk van start met de inspectie en besteedt aandacht aan de volgende punten:

  • Hoe groot is de motmuggenplaag?
  • Is er maar één broedplaats of zijn er meerdere? Waar zitten ze?
  • Hoe kan de bestrijdingsmethode het beste worden toegepast?
  • Hoeveel tijd is nodig om het probleem in zijn geheel op te lossen?
  • Welke preventiemaatregelen moeten na de bestrijding worden uitgevoerd?

Plan van aanpak bij een motmuggenplaag

Na de inspectie kan de ongediertebestrijder een plan van aanpak opstellen. Hierin beschrijft hij de werkzaamheden die moeten worden uitgevoerd en je krijgt direct inzicht in de totale kosten. De hoogte van de kosten is afhankelijk van de situatie. De bestrijder kan je vragen om voorafgaand aan de bestrijding wat vloeren vrij te maken of even op te ruimen. Zo kan hij de broedplaatsen straks goed bereiken.

Het kan zijn dat er in of rond je woning meerdere broedplaatsen zitten. De bestrijder zal dan alle broedplaatsen moeten aanpakken en dat kost simpelweg meer tijd, meer middelen en meer energie. Na behandeling van de broedplaatsen zal de ongediertebestrijder ook de aanwezige motmuggen verdelgen. Dat klinkt je toch als muziek in de oren?

Motmuggen bestrijden: zó werkt een professional

Professionele ongediertebestrijders gebruiken een mengsel van water en insecticide om motmuggen en hun broedplaatsen uit te roeien. De vloeistof wordt met een koudvernevelaar (die ook wel ‘de Gloria’ wordt genoemd) in ruimtes verneveld waar broedplaatsen aanwezig zijn, bijvoorbeeld in kruipruimtes. Dit betekent dat alles nat wordt, maar op een plek waar toch al veel vocht aanwezig is - zoals in een badkamer of kruipruimte - is dat niet zo erg.

Let op: als er insecticide in een badkamer wordt gespoten, zul je twee uur uit je woning of bedrijfspand moeten blijven. Hetzelfde geldt als de kruipruimte zich onder een open keuken bevindt. In andere gevallen kan een kruipruimte behandeld worden zonder dat je hiervoor het huis uit moet. De bestrijder kan zelf ook veilig op afstand blijven door een slang aan de Gloria te koppelen en met behulp van die slang de nevel in de ruimte te verspreiden.

Het is mogelijk dat er meerdere broedplaatsen in huis aanwezig zijn. De ongediertebestrijder zal al deze plekken moeten behandelen, anders kom je nooit meer van de motmuggenplaag af. Voor de bestrijding begint, zal hij je hoe dan ook uitleggen wat er voor jouw specifieke situatie moet gebeuren.

Hoe lang duurt het voordat de motmuggen dood zijn?

Na gebruik van insecticide zijn alle motmuggen binnen twee tot drie dagen dood. Belangrijker is dat alle broedplaatsen zijn aangepakt, zodat er geen nieuwe motmuggen kunnen ontstaan. Tot slot: als die ongediertebestrijder je adviezen geeft over hoe je een volgende plaag moet voorkomen, dan kan het zeker geen kwaad om die op te volgen. Veel adviezen hebben te maken met de preventiemaatregelen die we in dit artikel hebben uitgelegd. Houd de motmuggen uit je buurt en maak er een spetterende zomer van!

Vind een ongediertebestrijder

Onze bestrijders zijn actief in heel Nederland

Bekijk alle locaties
Locations
Zoek je lokale bestrijder
Vul je plaats of postcode in en vind je lokale bestrijder